Prof. Dr. Abdurrahman Adak
Birim: KÜRT DİLİ VE EDEBİYATI,
Email: abdurrahmanadak@gmail.com
Telefon: 0.482.2134002
Dahili: 1764

 

ÖZGEÇMİŞ

Abdurrahman Adak, Prof. Dr.

Şırnak/İdil’de doğdu (1975). Bursa İmam Hatip Lisesi’nden (1994) ve Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi’nden (1998) mezun oldu. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi’nde “Güneydoğu Anadolu’da Seyyidler ve Halk Üzerindeki Etkileri” konulu lisans tezini verdi. Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü’nde “Halifede Aranan Şartlar” başlıklı teziyle yüksek lisansını (2001), Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü’nde “Za'fi-i Gülşeni Hayatı Eserleri Edebi Şahsiyeti ve Divanının İncelenmesi” başlıklı teziyle doktorasını (2006) tamamladı. “Ali Emîrî Gözüyle Diyarbakırlı Şairler başlıklı takdim çalışmasıyla doçent (2013), Teşeyên Nezmê di Edebiyata Kurdî ya Klasîk de başlıklı takdim çalışmasıyla da profesör (2019) unvanlarını aldı.

1999-2002 yılları arasında Diyarbakır’da öğretmenlik yaptı. 2003-2009 yılları arasında Dicle Ünv. İlahiyat Fakültesi’nde Türk İslam Edebiyatı Anabilim dalında araştırma görevlisi olarak çalıştı. 2009-2010 yılları arasında Mardin Artuklu Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı, 2010-2019 yılları arasında da aynı fakültenin Kürt Dili ve Edebiyatı bölümlerinde öğretim üyesi olarak görev yaptı. Halen Mardin Artuklu Üniversitesi’nde Edebiyat Fakültesi Kürt Dili ve Edebiyatı Bölümü öğretim üyesi ve Yaşayan Diller Enstitüsü Kürt Dili ve Kültürü Anabilim Dalı Başkanı olarak çalışmalarını sürdürmektedir.

Çalışmaları İslami Türk edebiyatı, klasik Kürt edebiyatı tarihi ve klasik Kürt edebiyatı sanatı üzerinde yoğunlaşmıştır. Ali Emîrî Gözüyle Diyarbakırlı Şairler (İstanbul 2011), Za’fî-i Gülşenî Divanı (İstanbul 2011), Destpêka Edebiyata Kurdî ya Klasîk  (İstanbul 2013) ve Teşeyên Nezmê di Edebiyata Kurdî ya Klasîk de (İstanbul 2019) başlıca eserleridir.

 

Araştırma Alanları: 

Kürt Edebiyatı Tarihi

Klasik Edebiyat Bilgisi

Kürt Tasavvuf Edebiyatı         

Kürt-Türk Edb. İlişkileri

MELA EHMEDİ ZINAREHİ NİN DİVANININ TAHKİK VE TAHLİLİ, 11.10.2016 

1. Uluslararası hakemli dergilerde yayınlanan makaleler

  1. Adak Abdurrahman “Mevlevîliğin Kuruluş Dönemi  (XVI. Yüzyıl) Gülşenî Şairler Üzerindeki Etkisi - İbrâhîm Gülşenî, Usûlî ve Za’fî Örneği, Sakarya Ünv. İlahiyat Fak. Dergisi”, C. XIII, S. 24, s. 143-155.
  2. Adak Abdurrahman,  “Şêx Muhyedînê Hênî  Di Edebiyata Kurdî de Nûnerekî Girîng ê Temaya Xwarinê”. Nûbihar Akademî, 1(3), 2015,  s. 11-52.
  3. Adak Abdurrahman, “Şewqiyê Xanî li Pey Şopa Ehmedê Xanî  Berawirdkirinek li Ser Mulemme’ên Wan ên Çarzimanî”, Nûbihar Akademî, 3(5), 2016, s.36-65.
  4. Adak Abdurrahman, “ ‘Akıfê Wanî & ‘Aşiq Osman Sipkî û Mem û Zînên wan ên bi Tirkî di Koleksîyona A. Jaba de”, e-Şarkiyat İlmi Araştırmalar Dergisi, 2018 10/21, r. 1155-1180
  5. Adak Abdurrahman, “Analîzeke Kodîkolojîk li ser Leyla û Mecnûnên Sewadî, Bazîdî û Fuzûlî di Koleksîyona A. Jaba ya Destnivîsên Kurdî de”, e-Şarkiyat İlmi Araştırmalar Dergisi, 10/21, 2018, r. 1197-1222

2. Uluslararası bilimsel toplantılarda sunulan ve bildiri kitabında (Proceeedins) basılan bildiriler.

  1. Adak Abdurrahman, Mevlevîliğin XVI. Yüzyıl Gülşenî Şairlerinden İbrâhîm Gülşenî, Usûlî ve Za’fî Üzerindeki Etkisi”, Uluslararası Mevlâna ve Mevlevîlik Sempozyumu Bildiriler II 26–28 Ekim 2007 Şanlıurfa, s.339-346.
  2. Adak Abdurrahman “Şükrî-i Bitlîsî, Uluslar arası Tatvan ve Çevresi Sempozyumu”, Beyan Yay., İst. 2008, s. 673-690.
  3. Adak Abdurrahman “Klasik Edebiyatta Siirtli Şairler”, Uluslar arası Siirt Sempozyumu Bildirileri, Birleşik Matbaa, İzmir 2007, s. 689-713.
  4. Adak Abdurrahman “Siirtte Şiir ve Şair Üzerine Bazı Analiz ve Değerlendirmeler”, İbrahim Hakkı ve Siirt Uleması Sempozyumu, Beyan Yay. İst. 2008. s. 653-675.
  5. Adak Abdurrahman “Silvanlı Şairlere Genel Bir Bakış”, Uluslararası Silvan Tarihi Sempozyumu, (Silvan, 25-27 Nisan 2008) Kent Işıkları Yay, İst. 2012.
  6. Adak Abdurrahman “Liceli Şairlere Genel Bir Bakış”, Dünden Bu Güne Lice Sempozyumu (05-06 Eylül 2008, Lice), Mardin Artuklu Ünv. Yay., Mardin 2012.
  7. Adak Abdurrahman “Erdelanlı Kadın Bir Saray Şairi: Mestûre Mahşeref Hanım”, Kürt Kadını Kongresi (Hakkari 1-5 Ekim 2009), Hakkari 2011. s. 91-100.
  8. Sarıçiçek, R., Adak Abdurrahman “Diyarbakır'da Gülşenîlik: İbrahim Gülşenî ve Soyundan Gelen Şairler”, T.C.Diyarbakır Valiliği Kültür Sanat Yayınları: 2, Baskı A Grafik, Diyarbakır 2011, s.  315-323. (2. Uluslararası Nebilşer, Sahabiler, Azizler ve Krallar Sempozyumu, 12-13 Nisan 2010)
  9. Adak Abdurrahman “Şırnak ve Çevresinde Yetişmiş Kürtçe Yazan Şairlere Genel Bir Bakış”, (Uluslararası Şırnak ve Çevresi Sempozyumu, 14-16 Mayıs 2010 Şırnak-Cizre), Şırnak Ünv. Şırnak 2010, 827-837.
  10. Adak Abdurrahman “Comanî” Mahlaslı Dört Şair: Molla Reşîd, Molla Abdussamed, Molla Abdulhadi ve Molla Ramazan, Uluslararası Veysel Karani ve Manevi Kültür Mirasımız Sempozyumu, ( 20-21 Mayıs 2011), Bitlis 2012.
  11. Adak Abdurrahman “Medhiye û Mersîyeyên ji Aliyê Helbestvanên Kurdan ve li ser Bedî’uzzeman Hatine Nivîsandin”, Vefatının 50. Yilinda uluslararasi Bediüzzaman Said Nursî sempozyumu, 21-23 Mayıs 2010, Diyarbakır.
  12. Adak Abdurrahman “Di Serdema Osmanîyan de li Pey Rêça Ehmedê Xanî Sê “Mem Û Zîn”ên bi Tirkî, Komele Witarî Yekemîn Kory Néwneteweyî Edebî Kurdî”, Zanistgay Kurdistan, Sine 2011, C. II, r. 585-601.
  13. Di Çanda Klasîk a Herêma Omeriyan û Qezaya Masertê de Kesayetên Dînî, Uluslararasi Ömerli/Omeran ve Çevresi Sempozyumu (13-15 Mayıs 2011 Mardin), Kent Işıkları Yay. İstanbul 2012, s. 519-534.
  14. Abdurrahman Adak, “Li Cizîrê Muhîteke Edebî: Dergahê Şêx Seyda û Rola Wî di Edebîyata Kurdî de”, Bilim Düşünce ve Sanatta Cizre Sempozyumu, Ed. M. Nesim Doru, Mardin Artuklu Üniversitesi Yayınları, İst. 2012
  15. Adak, A, “Li Gorî Serdemên Tarîxî Têkiliyên di Navbera Edebiyatên Kurdî û Tırkî yên Klasîk de”, (Amd. Nüket ESEN & Ramazan ÇEÇEN), Sempozyûma Edebiyata Berawirdî -Ji Duh Heta Îro di Edebiyatên Tirkî û Kurdî de Texeyulên Nasnameyî, Mardin Artuklu Üniversitesi Yayınları, Çapa Yekem (Birinci Baskı), Mêrdîn 2015.
  16. Adak, A, “Rûhî: Helbestvanekî Dahêner ê Serdema Piştî Mîrektiyan û Bandora Wî”, Süryani Arap ve Kürt Klasikler, Mardin Artuklu Ünv. Yay., Mardin 2017,  r. 491-509

3. Yazılan uluslararası kitaplar veya kitaplarda bölümler

4. Ulusal hakemli dergilerde yayımlanan makaleler

  1. Adak Abdurrahman “Güneydoğu Anadoluda Seyyidler”, Marife, Yıl 4, sayı 3, s. 383-395, 2004.
  2. Adak Abdurrahman “Gülşeniyye Tarikatı ile İrtibatı Olan Bazı Mevlevi Şairler”, Marife, Yıl 8, sayı 1, s. 105-136, 2008.
  3. Adak Abdurrahman “Za’fî-i Gülşenî’nin Farsça Dîvânçesi ve Türkçe Tercümesi-I”, D. Ü. İlahiyat Fak. Dergisi, 7/2, s. 189-220, Diyarbakır 2007.
  4. Adak Abdurrahman “Za’fî-i Gülşenî’nin Farsça Dîvânçesi ve Türkçe Tercümesi-II-Gazeller ve Tarihler Kısmı”, D. Ü. İlahiyat Fak. Dergisi, 7/2, s. 189-220, Diyarbakır 2007.
  5. Adak Abdurrahman “Şeyh Cüneyd-i Zokaydî ve Mahtut Bir Şiir Mecmuası”, e-Şarkiyat İlmî Araştırmalar Dergisi, Sayı: 1/ Nisan 2009, s.133-139.
  6. Adak Abdurrahman “Dîvân Edebiyâtında Mahlasların Karıştırılması - Za’îfî Ve Za’fî Mahlaslı Şairler Örneği”-, EKEV Akademi Dergisi, Yıl XVI, S. 50, Kış 2012, s. 157-171.
  7. Adak Abdurrahman Mela Xelîlê Sêrtî: Helbestvanê bi Mexlesa “Şewqî” û Helbestên wî yên Kurmancî Mardin Artuklu Ünv. Mukaddime Dergisi, Mardin 2010, s. 143-168.
  8. Adak Abdurrahman (2015).  Şêx Muhyedînê Hênî  Di Edebiyata Kurdî de Nûnerekî Girîng ê Temaya Xwarinê.  Nûbihar Akademî, 1(3), 11-52.
  9. Adak Abdurrahman, “Destnivîsên Mewlûda Melayê Bateyî di Arşîva A. Jaba de: Nasandin û Analîz”.  JMS, 2/2, 2017, r. 1-29.  
  10. Adak Abdurrahman, “Helbestvanên Klasîk ji Perspektîfa Herêmî: Nimûneya Herêma Bedlîsê”,  JMS, 1/1,  2016, r. 33-56.
  11. Adak Abdurrahman, Acar Hayrullah, Aykaç Yakup. “Bîbliyografyaya Melayê Cizîrî”.  Mukaddime, 2017, 8 (Özel Sayı 1), r. 171-199.
  12. Adak Abdurrahman (2017).  Aheng û Mûsîqî di Helbestên Melayê Cizîrî de.  Mukaddime, 2017, 8 (Özel Sayı 1), r. 41-76.

5. Ulusal bilimsel toplantılarda sunulan ve bildiri kitabında basılan bildiriler

6. Diğer yayınlar

TEZ

  1. Lisans Tezi: Güneydoğu Anadolu Bölgesinde Seyyidler ve Halk Üzerindeki Etkileri, Ankara Ünv. İlh. Fak.1998.
  2. Yüksek Lisans Tezi: Halifede Aranan Şartlar, Dicle Ünv. Sosyal Bil. Enst. Diyarbakır 2001.
  3. Doktora Tezi: Za'fi-i Gülşeni Hayatı Eserleri Edebi Şahsiyeti ve Divanının İncelenmesi, (Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara-2006

KİTAP (TEK YAZARLI)

  1. Adak Abdurrahman, Ali Emîrî Gözüyle Diyarbakırlı Şairler, Kent Yay, İst. 2011.
  2. Adak Abdurrahman, Za’fî-i Gülşenî Divanı, Kent Yay, İst. 2011.
  3. Adak Abdurrahman, Destpêka Edebiyata Kurdî ya Klasîk, Nûbihar, Stenbol 2013.
  4. Adak Abdurrahman, Teşeyên Nezmê Estetîka Ruxsarî di Edebiyata Kurdî ya Klasîk de, Nûbihar, İst., 2018

KİTAP (ÇOK YAZARLI)

  1. Adak Abdurrahman Sultan Memduh Divanı (Mahzenu’l-Esrar) I. Cilt (Çeviri, Prof. Dr. Mehmet Akkuş, Prof. Dr. A. Turan Aslan, Doç. Dr. Nusrettin Bolelli ile birlikte)
  2. Adak Abdurrahman Sultan Memduh Divanı (Mahzenu’l-Esrar) II. Cilt (Çeviri, Prof. Dr. Mehmet Akkuş, Prof. Dr. A. Turan Aslan, Doç. Dr. Nusrettin Bolelli ile birlikte)
  3. Adak Abdurrahman Sultan Memduh Divanı (Mahzenu’l-Esrar) III. Cilt (Çeviri, Prof. Dr. Mehmet Akkuş, Prof. Dr. A. Turan Aslan, Doç. Dr. Nusrettin Bolelli ile birlikte)
  4. Adak Abdurrahman Müntehebat-ı Fahrî, (Prof. Dr. Mehmet Akkuş, Dr. Abdülmecit İslamoğlu ile birlikte), Mevlana Kültür ve Sanat Vakfı Yay, Ankara 2010.
  5. Mamoste Fêrkera Kurdî I, (digel lijneyê), Mardin Artuklu Üniversitesi Yay., çapa yekem, Mardin 2016.
  6. Adak Abdurrahman (digel lijneyê), Kurdî 5 Kurmancî (Pirtûka Dersê ji bo Dibistanên Navîn), MEB, Ankara 2015.
  7. Adak Abdurrahman (digel lijneyê), Kurdi 6 Kurmancî (Pirtûka Dersê ji bo Dibistanên Navîn), MEB, Ankara 2016.
  8. Adak Abdurrahman (digel lijneyê), Kurdi 7 Kurmancî  (Pirtûka Dersê ji bo Dibistanên Navîn), MEB, Ankara 2016.
  9. Adak Abdurrahman, Dîwan Mela Ehmedê Zinarexî, (digel lijneyê), Nûbihar, İst. 2018.

 

KİTAP BÖLÜMÜ

    1. Adak Abdurrahman, “Nirxandinek li ser Dîwana Mela Ehmedê Zinarexî”, Dîwan Mela Ehmedê Zinarexî, Nûbihar, İst. 2018, r. 19-53.

 

ANSİKLOPEDİ MAD.

  1. Adak Abdurrahman “Seyda, Muhammed Said”, DIA (Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi), C. 37, İst. 2009.
  2. Adak Abdurrahman “Kürtler Dil ve Edb. Maddesi”, DIA (Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi), Ek 2, İstanbul 2016.

 

DİĞER YAZILAR

  1. Adak Abdurrahman “Nêrînek li ser Kurdî, Doh û Îroya wî”, Werger ji Prof. Emin Ali Said, (Nubihar h. 59, r. 18-21, 1997)
  2. Adak Abdurrahman “Muhammed Kerbelayî, Diljar Zeynulabidîn”, Ji tîpên Erebî Abdurrahman Adak, (Nûbihar, h. 47, 1996,  r.17-18).  
  3. Adak Abdurrahman “Rojnamegerî û Rojnamegeriya Kurdî”, ji Emîn Ali S. Motabcî, (Nubihar, h. 71, r. 23-24, İst. 1999.)
  4. Çend Tefsîrên Kurdî yên Qur’ana Pîroz, ji Nizamuddîn Ebdulhemîd, (Nubihar, h. 75-76, r. 13-24, İst. 1999, s. 13-15.)
  5. Adak Abdurrahman “Edîbê Mezin Şêx Muşerrefê Xunûkî Çû Rehma Xwedê”, Nûbihar, h. 104. 2008.
  6. Adak Abdurrahman “Malbata Zêbarîyan û Basreta “Paytexta Neqşebendîyan”-I -Heta bi Serdema Postnişînîya Malbata Zêbarîyan li Dergahê Basretê” (Nubihar, h. 107, r.-58. İst. 2009)
  7. Adak Abdurrahman “Malbata Zêbarîyan û Basreta “Paytexta Neqşebendîyan”-II -Serdema Postnişînîya Malbata Zêbarîyan Li Dergahê Basretê” (Nubihar, h. 108, r.53-58. İst. 2009)
  8. Adak Abdurrahman “Malbata Zêbarîyan û Basreta “Paytexta Neqşebendîyan”-III -Serdema Piştî Koçkirina ji Basretê” (Nubihar, h. 109,  İst.)
  9. Adak Abdurrahman “Helbestvanê Muhbet û Xurbetê Mela Ehmedê Heyderî,” (Nubihar, c. 15, h. 116, r.17-20. )
  10. Adak Abdurrahman “Jiyannameya Mela Ehmedê Heyderî û kurê wî Şêx Mihemed Emînê Heyderî”, Pêşgotona Dîwana Heyderî, Nûbihar, Ist. 2012.
  11. Adak Abdurrahman “Di Serdema Osmaniyan de li Pey Rêça Ehmedê Xanî: Sê Mem û Zînên bi Tirkî”, Nûbihar, j.120, sal. 2012, r. 16-23.
  12. Adak Abdurrahman Di Elîfbêya Kurdî-Erebî de Rênivîsên Klasîk û Nûjen, Mulemma, h. 2, r. 63-76, Mardin 2013.
  13. Adak, A, “Di edebiyata kurdî ya klasîk de biyografıyên menzûm ên helbestvanan-nimûneyên Hacî û Cegerxwîn” (Nubihar, h. 130,  İst.)
  14. Adak, A, “Serdema Xalidîtiyê di Tarîxa Edebiyata Kurdî ya Klasîk de”, Kürt Tarihi, sal. 2017, j.30, r. 59-64.
  15. Adak Abdurrahman, (2017).  Di Edebiyata Kurdiya Klasîk de Cureyeke Edebî  Zanistên Îslamî.  NÛBIHAR (Ulusal) (Hakemsiz)
  16. Adak Abdurrahman, (2015).  Kurtenêrînek Li Ser Tarîxa Perwerdeya Bi Kurdî DiMedreseyên Kurdan de.  DENG  
  17. Adak Abdurrahman, (2014).  Di Edebiyata Kurdî ya Klasîk de Mesnewiyên
    Leyla û Mecnûnê.  Wêje û Rexne
  18. Adak Abdurrahman (2012).  Nêrîneke Giştî Li ser Helbestvanên Kurdînûs yên Herêma Şirnexê.  Nûpelda
  19. Adak AbdurrahmanEkola Aqtepeyê ya Edebiyatê û Hizra Kurdîtî-Elewîtî-Neqşebendîtiyê”, Nûbihar, sal. 2015, j. 131, r. 10-15.
  1. Önder Beyter, Dîwana Mela Ehmedê Heyderî Metn û Lêkolîn, Mardin Artuklu Ünv., 2013.
  2. Mikail Bülbül, Di Helbestên Cegerxwîn de Têkiliyên Îqtîdarî, Mardin Artuklu Ünv., 2013.
  3. Evin Bilge, Çîrokên Mele Mehmûdê Bazîdî, 2013.
  4. Ramazan Çeçen, Folklor û Roman li Dor Texayyulên Berê Rêçên Îroyîn,  2013.
  5. Serdar Yılmaz, Dîwana Şêx Şemseddînê Exlatî,  2013.
  6. Ziver İlhan, Mewlûda Bateyî (Metin-Lêkolîn), 2014.
  7. Ahmet Kırkan, Mewlîdê Usman Esad Efendîyo Babijî  “Bîyîşa Pêxemberî” (Metn û Wekenitîş), 2014.
  8. Nevzat Anuk, Behsê Tirkerdişê Kurdan de Merkezêk: Enstîtuyê Cigêrayîşê Kulturê Tirk, 2015.