BONCUKLU TARLA

Boncuklu Tarla, Ilısu Barajı kapağının 3 km güney-batısında, Dicle Nehri’nin yaklaşık 2 kilometre batısında ve Nevala Maherk çayının güneyinde bulunmaktadır. Yerleşim yeri, Ilısu Barajı ve HES Projesi Etkileşim Alanında Kalan Kültür Varlıklarının Belgelenmesi ve Kurtarılmasına Yönelik Çalışmalar kapsamında yapılan yüzey araştırmalarında ilk kez 2008 yılında iki farklı ekip tarafından tespit edilmiş ve incelenmiştir. Prof. Dr. Tuba Ökse Ilısu Barajı İnşaat Sahası Yüzey Araştırması kapsamında Boncuklu Tarla’yı Çanak Çömleksiz Neolitik Dönemi temsil eden bir yerleşim yeri olarak nitelendirilmiştir. Prof. Dr. Harun Taşkıran ve Prof. Dr. Metin Kartal Ilısu Baraj Gövdesi Alanı Yüzey Araştırması kapsamında yaptıkları yüzey araştırması sırasında Boncuklu Tarla yerleşim yerinde prehistorik döneme ait buluntular tespit etmişlerdir. 2018 yılından itibaren Boncuklu Tarla Kazıları Artuklu Üniversitesi Arkeoloji Bölüm Doç.Dr. Ergül KODAŞ başkankığında halen devam etmektedir. Yerleşim yerinde 2012 yılında yerleşim yeerinde başlayan kazı çalışmaları ve C14 analizleri yerleşim yerinin Geç Epipaleolitik Dönem’den Geç PPNB sonuna kadar 6 ayrı tabakaya sahip olduğu ve MÖ 11. ile 8. bin arasında aralıksız iskan edildiği tespit edilmiştir. Şimdiki verilere bakılarak yerleşim yerinin Geç Epipaleolitik Dönem’den Geç PPNB’ye kadar neredeyse aralıksız iskan edilmesi Mardin bölgesi ve tarihi için Boncuklu Tarla ilk örnek olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu özelliğinden dolayı Boncuklu Tarla kazıları Mardin'in tarihi ve arkeolojisi için de önemli bir yere sahiptir.

BÜYÜK BOĞAZİYE KAZISI

Mardin-Kızıltepe ilçesine bağlı Büyük Boğaziye İlçesi ve ilçenin hemen güneyinde yer alan Boğaziye Höyüğü Mardin’e 70 km’lik bir mesafededir. Kızıltepe ovasının güneybatı ucunda yer alan Boğaziye Höyüğü günümüze kadar araştırılmamış önemli bir yerleşim olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu yerleşim Yukarı Habur Havzası’ndaki yerleşimlerle bağlantılı, hemen hemen aynı büyüklükte ve benzer tabakalara sahiptir. 24 hektarlık bir alanı kaplayan höyük aşağı yerleşim ile birlikte tahminen 50 hektarlık bir yayılıma sahiptir. Boğaziye Höyüğü kazıları 2023 yılında Mardin Müzesi başkanlığında ve Mardin Artuklu Üniversitesi Arkeoloji Bölümünden Doç. Dr. Bülent GENÇ’in bilimsel danışmanlığında yürütülmektedir. Höyükte yapılan yüzey araştırmalarına göre Geç Neolitik dönemden Orta Çağ’a kadar yerleşim gördüğü anlaşılmaktadır. Höyüğün kuzey yamaçlarında stratigrafinin anlaşılmasına yönelik sürdürülen çalışmalarda MÖ 3. bin yılına ait tabakalar ortaya çıkarılmıştır.

ULUKÖY MAĞARASI KAZISI

Uluköy Mağarası’nda Doç: Dr. Ergüm KODAŞ’ın bilimsel sorumluluğunda ve ekip üyelerinden Arş. Gör. Bahattin İPEK, Arş. Gör. Antropolog Çağdaş ERDEM, Öğr. Gör. Onur Dinç, Dr. Eşref ERBİL, Dr. Mübarek İPEK, Arkeolog Rüstem CİN, Birkan Gülseven, Hatip Aksin, Mekiye Eksik ile kazı çalışmaları yapılmıştır. Uluköy Mağarası, Mardin ili, Kızıltepe ilçesine bağlı Uluköy Mahallesinin güneybatısı, Gurs (Xurs) çayının ise batısındaki yamaçlarda yer almaktadır. Mağara, bölgede “Şıkefte Elobrahimo” adı ile bilinmektedir. 2022 yılında Mardin ili, Artuklu, Yeşilli, Nusaybin ve Kızıltepe ilçeleri Pleistosen ve Erken Holosen Dönem Yüzey Araştırması projesi kapsamında Doç. Dr. Ergül KODAŞ ve ekibi tarafından tespit edilmiştir. İlk kazılar 2023 ve 2024 yılında Mardin Müze Müdürlüğü başkanlığında gerçekleştirilmiştir. 2025 kazıları ise yine Mardin Müze Müdürlüğü başkanlığında ve Doç. Dr. Ergül KODAŞ bilimsel danışmanlığında gerçekleştirilmektedir.

2025 yılında yürütülen kazılar sonrası mağaranın Alt Paleolitik dönem sonundan Üst Paleolitik Dönem’e tarihlenen çok sayıda yontmataş alet ve kemik parçası ele geçmiştir. Ayrıca teras bölümünde yapılan kazılarda da Geç Epipaleolitik dönem sonuna ait buluntular ele geçmiştir